Goedbedoeld ontwerpen

Er zijn veel manieren waarop een goedbedoeld ontwerp verkeerd kan gaan, weet IO-promovenda Annemarie Mink. Ze zoekt naar methoden om ontwerpers van maatschappelijk verantwoorde producten te helpen hun doelgroep beter te begrijpen.

Mink weet dat het moeilijk kan zijn om een product te ontwerpen dat gericht is op verbetering van de kwaliteit van leven in een ontwikkelingsgebied. Ze verwijst naar een ontwerpproject van haar eigen bachelor-studie, een zijdeklosmachine voor vrouwen op het platteland van Oost-India.

Op papier zag het er perfect uit. Pas later besefte ze dat ze zozeer met de technische aspecten bezig was geweest dat ze de dagelijkse praktijk van de Indiase vrouwen uit het oog was verloren.

De oude, traditionele klosmachines stonden in een centrum waar ongeveer dertig vrouwen tegelijkertijd konden werken, maar met de nieuwe draagbare machines van Mink konden ze het werk thuis doen. Daarmee verloren deze vrouwen een van de weinige gelegenheden waar ze elkaar konden ontmoeten. Het compactere en gebruiksvriendelijke ontwerp deed bovendien afbreuk aan het prestige dat ze ontleenden aan het werk met de grotere, complexere oude machines. En de nieuwe machines konden ook door kinderenworden bediend; een gevaarlijk gegeven in een gebied waar kinderarbeid voorkomt. “Met dergelijke aspecten had ik van meet af aan rekening moeten houden,” zegt Mink.

‘We moeten niet alleen weten wat ze nodig hebben, maar ook wat ze willen’

Daarom heeft ze voor haar promotieonderzoek een Opportunity Detection Kit (ODK) ontwikkeld: een
interviewproces waarmee ontwerpers op een grondigere manier kennis kunnen vergaren over het dagelijks leven van hun doelgebruikers.

Minks promotieonderzoek en haar kit zijn gebaseerd op de capability approach (vaardighedenbenadering), een model dat ook rekening houdt met andere belangrijke aspecten van een mensenleven, zoals mobiliteit, gezondheid, familie en toekomstdromen.

Misschien hoeft de focus bij het ontwerp van een coole gadget niet sterk op de gebruiker te liggen. Maar bij het ontwerpen in een context die in cultureel, politiek, religieus en economisch opzicht anders is dan de onze, moeten alle aspecten van het leven van de gebruiker in ogenschouw worden genomen, vindt Mink. Anders is het ontwerp gebaseerd op niet meer dan secundaire bronnen, slecht gefundeerde culturele aannames en de eigen ervaring van de ontwerper. Met haar ODK hoopt Mink de noodzaak van een grondig inzicht in de gebruikersdoelgroep te benadrukken: we moeten niet alleen weten wat ze nodig hebben, maar ook wat ze willen.

De ODK is aan te passen aan verschillende landen en contexten. Het losse format met overwegend visuele elementen betekent dat gevoelige onderwerpen of taboes op verschillende manieren kunnen worden benaderd. Daardoor kunnen nuances die door een tolk mogelijk niet worden overgebracht toch worden begrepen. Als Mink klaar is met haar promotie-onderzoek wil ze verder werken aan de Opportunity Detection Kit. Ze wil deze verder aanpassen en er een webtool van maken, zodat dit hulpmiddel beschikbaar komt voor ontwerpers overal ter wereld.

th_DesignForCultures_AnnemarieMink_9428_SITE

Blijf op de hoogte van het onderzoek

Ontvang de Delft Integraal nieuwsbrief 4 keer per jaar